23/11/2013

Bảo tồn nguyên vị (In-situ) và Bảo tồn chuyển vị (ex-situ)

bao-ton-nguyen-vi-in-situ
Khu Bảo tồn Thiên nhiên Bát Đại Sơn - Hà Giang được thành lập với mục đích bảo tồn Nguyên vị (in-situ) hệ sinh thái rừng trên núi đá vôi và loài Nghiến Burretiodendron hsienmu (ảnh 2010).

Tiếp theo Đa dạng Sinh học và Bảo tồn 
(biodivn.blogspot.com)Có nhiều phương pháp và công cụ để bảo tồn và quản lý Đa dạng Sinh học (ĐDSH). Một số phương pháp và công cụ được sử dụng để phục hồi một số loài đặc biệt nào đó, các dòng di truyền hay các sinh cảnh. Một số khác được sử dụng để sản xuất một cách bền vững các sản phẩm, hàng hoá và dịch vụ từ các tài nguyên sinh học. Một số nữa có xu hướng tạo ra sự phân phối một cách công bằng các lợi nhuận thu được từ việc bảo tồn ĐDSH, sử dụng bền vững các tài nguyên sinh học. Có thể phân chia các phương pháp và công cụ thành các nhóm như sau:

Bảo tồn nguyên vị (in situ):
Bảo tồn nguyên vị bao gồm các phương pháp và công cụ nhằm mục đích bảo vệ các loài, các chủng và các sinh cảnh, các HST trong điều kiện tự nhiên. Tuỳ theo đối tượng bảo tồn mà các hành động quản lý thay đổi. Thông thường bảo tồn nguyên vị được thực hiện bằng cách thành lập các khu bảo tồn và đề xuất các biện pháp quản lý phù hợp. Theo Hiệp hội Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế (IUCN) thì có 6 loại khu bảo tồn: Loại I: Khu bảo tồn nghiêm ngặt (hay khu bảo tồn hoang dã),
Loại II : VQG, chủ yếu để bảo tồn các HST và sử dụng vào việc du lịch, giải trí , giáo dục; Loại III: Công trình thiên nhiên, chủ yếu bảo tồn các cảnh quan thiên nhiên đặc biệt; 
Loại IV: Khu bảo tồn sinh cảnh hay các loài, chủ yếu là nơi bảo tồn một số sinh cảnh hay các loài đặc biệt cần bảo vệ; 
Loại V: Khu bảo tồn cảnh quan đất liền hay cảnh quan biển, chủ yếu bảo tồn các cảnh quan thiên nhiên đẹp, sử dụng cho giải trí và du lịch; 
Loại VI: Khu bảo tồn quản lý tài nguyên thiên nhiên, chủ yếu quản lý với mục đích sử dụng một cách bền vững các HST và tài nguyên thiên nhiên. 
Ngoài ra theo Chương trình Giáo dục Khoa học và Văn hoá Liên Hiệp Quốc (UNESCO) còn có Khu di sản thế giới, và theo công ước RAMSAR có Khu bảo tồn ĐNN RAMSAR. Tuy nhiên, bảo tồn nguyên vị còn bao gồm cả các công việc qủan lý các động thực vật hoang dã, các nguồn tài nguyên thiên nhiên ngoài các khu bảo tồn. Trong nông nghiệp và lâm nghiệp, bảo tồn nguyên vị được hiểu là việc bảo tồn các giống loài cây trồng và cây rừng được trồng tại đồng ruộng hay trong các rừng trồng.

Bảo tồn chuyển vị (ex situ):
Bảo tồn chuyển vị bao gồm các biện pháp di dời các loài cây, con và các vi sinh vật ra khỏi môi trường sống thiên nhiên của chúng. Mục đích của việc di dời này là để nhân giống, lưu giữ, nhân nuôi vô tính hay cứu hộ trong trường hợp: (1) nơi sinh sống bị suy thoái hay huỷ hoại không thể lưu giữ lâu hơn các loài nói trên, (2) dùng để làm vật liệu cho nghiên cứu, thực nghiệm và phát triển sản phẩm mới, để nâng cao kiến thức cho cộng đồng. Bảo tồn chuyển vị bao gồm các vườn thực vật, vườn động vật, các bể nuôi thuỷ hải sản, các bộ sưu tập vi sinh vật, các bảo tàng, các ngân hàng hạt giống, bộ sưu tập các chất mầm, mô cấy...Do các sinh vật hay các phần của cơ thể sinh vật được lưu giữ trong môi trường nhân tạo, nên chúng bị tách khỏi quá trình tiến hoá tự nhiên. Vì thế mà mối liên hệ gắn bó giữa bảo tồn chuyển vị với bảo tồn nguyên vị rất bổ ích cho công tác bảo tồn ĐDSH.
bao-ton-chuyen-vi-ex-situ
Vườn thú Hà Nội là nơi bảo tồn Chuyển vị (ex-situ) rất nhiều loài động vật hoang dã (ảnh 2009)

Phục hồi:
Phục hồi bao gồm các biện pháp để dẫn đến bảo tồn nguyên vị hay bảo tồn chuyển vị. Các biện pháp này được sử dụng để phục hồi lại các loài, các quần xã, sinh cảnh , các quá trình sinh thái. Việc hồi phục sinh thái bao gồm một số công việc như phục hồi lại các HST tại những vùng đất đã bị suy thoái bằng cách nuôi trồng lại các loài chính của địa phương, tạo lại các quá trình sinh thái, tạo lại vòng tuần hoàn vật chất, chế độ thuỷ văn, tuy nhiên không phải là để sử dụng cho công việc vui chơi, giải trí hay phải phục hồi đủ các thành phần động, thực vật như trước đã từng có.

Sử dụng hợp lý đất đai:
Sử dụng hợp lý đất đai bao gồm các hoạt động về lâm nghiệp, nông nghiệp, thuỷ sản, quản lý các loài hoang dã, du lịch kết hợp với công tác bảo tồn, sử dụng hợp lý tài nguyên. Cần thiết phải có quy hoạch sử dụng đất đai, phù hợp với việc bảo tồn các HST và các nguồn tài nguyên sinh học để phát triển được bền vững. (biodivn.blogspot.com).
Tài liệu tham khảo: Đa dạng Sinh học và Bảo tồn, Bộ Tài nguyên và Môi trường, 2005. 

Xem thêm: 

2 nhận xét:

  1. Hi vọng mọi người dân VN sẽ bảo tồn nhìu hơn cho cây xanh và động vật!
    Hãy tìm hiểu dự án Vinhomes Tân Cảng tại web của mình
    Bán căn hộ Central Park | Ban can ho Central Park

    ReplyDelete
  2. Cám ơn bạn bài viết hay quá !!
    ………………………………….
    Hiện nay chúng tôi sắp mở bán dự án Căn hộ cao cấp Silver Star Nhà Bè, với giá cực rẻ chỉ 1ty2/căn 2PN, với đầy đủ tiện ích vượt trội: hồ bơi, trung tâm thương mại, siêu thị, rạp film Galaxy, hứa hẹn sẽ là nơi tốt nhất dành cho bạn. Chính nơi đây sẽ mang đến cho bạn những tiện ích mà không nơi nào mang lại được. Để biết thêm chi tiết xin liên hệ 0932.699.603 (Mr.Phúc) hoặc vào Xem thông tin Căn hộ Silver Star Nhà Bè tại website Căn hộ Silver Star Nhà Bè | Can ho Silver Star Nha Be

    ReplyDelete

Cảm ơn bạn đã để lại ý kiến, giúp chúng tôi cung cấp thông tin đầy đủ hơn nữa!